bron
kabinet k
Biografie
Lente 2002, ergens in West-Vlaanderen. Een klein kluitje mensen is getuige van een dansscène – ontstaan tijdens een workshop op een school in Kortrijk –waarvan iedereen meteen voelt: dit is magie van het historische soort. Een frêle meisje danst als een zwaan. Ze doet dat even krachtig, kwetsbaar als zelfverzekerd. En een verwijzing naar ballet is nergens te bespeuren. Wie wél te bespeuren is, is het kersverse choreografenduo Joke Laureyns (°1972) en Kwint Manshoven (°1971). Bij elkaar vonden de vomgever en de filosofe de liefde plus de passie voor pure dans, vaak uitgevoerd door jonge lichamen die nauwelijks gevormd zijn door een klassieke of hedendaagse dansopleiding. De twee richtten in 2000 hun eigen gezelschap – Kabinet K – op en krijgen in 2003 van het Leuvense jongerentheaterhuis Fabuleus de kans om iets met kinderen te maken. Die productie heet Dromen hebben veters en vormt de bakermat van hun intrigerende danstaal.
Kabinet K veranderde sindsdien de blik van elke danstoeschouwer. Want dit duo werkt niet met kinderen om ‘de ouders te plezieren’ of ‘ukkies in oenige outfits schattige rondedansjes te laten uitvoeren’. Zij maken dansvoorstellingen voor een volwassen publiek. Maar de performers zijn bijna altijd kinderen, al dan niet samen met ouderen, professionele dansers en/of livemuzikanten. Waarom? Omdat hun voorstellingen focussen op wat elk leven zo waardevol maakt: het leven is kwetsbaar en bestaat dankzij veerkracht. Laat kinderen net dé belichaming van kwetsbaarheid en veerkracht zijn. Dat bewijst Kabinet K al ruim twintig jaar. Hun Bron is mogelijk een van de meest betekenisvolle voorstellingen in hun geschiedenis.
‘Een warme, wilde omhelzing’
* Joke Laureyns en Kwint Manshoven maken samen met acht dansers uit verschillende generaties en culturen een dansvoorstelling met live muziek.
* Bron is een ode aan de bron van alle leven en veerkracht: water en aarde, in al hun vormen.
* Tegen een majestueuze achterwand en dollend met rekwisieten zoals stenen en waterteilen vieren de performers het (herop)leven.
Bron is véél meer dan de zoveelste productie van Kabinet K. Het is een terugkeer, een overwinnen, een herademen en een hervinden van de veerkracht dat het gezelschap zo eert in de eerdere voorstellingen. Zowel de eersteling Tweezaam (2002) als Dromen hebben veters (2003) of succesvoorstellingen zoals Unfold (2009), Rauw (2013) en As long as we are playing (2019) die het gezelschap ook internationaal lanceerden, dragen allen op de meest diverse manieren die ijzersterke boodschap uit: verlies nooit je veerkracht, laat je dragen als je het nodig hebt, draag anderen als het nodig is. De afgelopen jaren werd een noodlijdend Kabinet K in stilte en discretie gedragen… Want het was nodig.
Ja! Kabinet K kan weer vliegen!
Even terugspoelen naar voorjaar 2022. Kabinet K zit stevig in het zadel en reist met hun ontroerend Promise Me de wereld rond. Achter de schermen worden grootse plannen gesmeed. Want in 2023 wil Kabinet K fuseren met het Gentse dansgezelschap Les Ballets C de la B. Dit gezelschap werd tot eind 2022 geleid door topchoreograaf Alain Platel. Platel geniet sinds 2023 van een zeer welverdiend pensioen. Op 1 januari 2023 gaat het nieuwe gezelschap LaGeste aan de slag.
En dan wordt het stil rond Joke Laureyns en Kwint Manshoven. Er wordt geen nieuw werk aangekondigd. Er wordt niet of zeer vaag geantwoord op vragen van de pers over hun werk.
Tot voorjaar 2024. Een glunderende Joke Laureyns en Kwint Manshoven melden zichtbaar opgelucht dat er nieuw werk komt. ‘Ja! We kunnen weer!’ De fusie tussen beide gezelschappen liep spaak op artistieke meningsverschillen. Kabinet K werd terug uit de fusie ‘gekanteld’ en kwam daardoor ook zonder werkingsmiddelen te zitten. Maar mét een netwerk van cultuurcentra en kunstenhuizen die hen willen dragen als het nodig is. Dankzij die draagkracht herwon Kabinet K veerkracht. Net dat proces van vallen, rechtkrabbelen, de schouders strekken en terug de vleugels uitslaan, is de ‘leitmotifbeweging’ in Bron.
‘There is something in the land that calls us’
Met Bron zet Kabinet K hun verhaal verder met de vertrouwde elementen: jonge en volwassen performers met uiteenlopende culturele roots die, begeleid door livemuziek, over de scène wervelen. Maar er is een bijzonder verschil. Muzikant Thomas Devos treedt al voor de vierde keer aan als live muzikant in een voorstelling van Kabinet K. Zijn zuivere, melancholische singersongwritervibe – inclusief bloedmooie songteksten – past perfect bij de poëtische en pure danstaal van Laureyns en Manshoven. Maar in Bron wordt Devos geflankeerd door muzikant en zanger Hooman Jeddy. Jeddy’s Iraanse roots maken de sound van Bron meteen heel anders, rijker en wereldser dan eerder werk van Kabinet K.
Net een gletsjer
Ook de aanblik van Bron verschilt van vorig werk. Een imposant achterdoek domineert het scènebeeld. Het beige canvas is met dikke, donkere verfvegen beschilderd en oogt als een rauw landschap maar evengoed als een smeltende gletsjer. Of zelfs als een zandstorm. Het is de perfecte, transformeerbare achtergrond waartegen Bron zich ontvouwt. Als een trip van een groep mensen die, in hun zoektocht naar een waterbron rennen, vallen, opstaan, de vleugels uitslaan, in elkaars armen verdwijnen en toekijken hoe de jongste lijven de innemende belichaming van veerkracht zijn. Lichtkunstenaar Carlo Bourguignon – die zijn strepen verdiende als lichtontwerper bij Alain Platel – zorgt ervoor dat elke scène in een perfecte, wonderlijke gloed baadt.
‘A warm, wild embrace’
Dit alles – van de omstandigheden waarin deze Bron ontstond tot iedereen die meewerkt aan deze voorstelling – maakt van Bron een warme, wilde omhelzing in een tijd die soms kil en onheilspellend aanvoelt. Bron is een dansante trip naar de essentie van elk bestaan: omringd door en met de hulp van anderen vrij, ongebonden, onverschrokken (over)leven.
Els Van Steenberghe
EXTRA – Portret van Kabinet K’s taal en visie: https://www.kabinetk.be/nl/theme/joke-laureyns-kwint-manshoven-kabinet-k
Cast & credits
Joke Laureyns & Kwint Manshoven: choreografie
Thomas Devos: compositie en live muziek
Izar Luz Theus Le Roy, Mai Bui Vercoutere, Juliette Spildooren, Ilena Deboeverie, Lili van den Bruel, Hooman Jeddy, Yacine Sangara, Kwint Manshoven: van & met
Mieke Versyp & Koen Haagdoorns: dramaturgie
Carlo Bourguignon: lichtontwerp
Jeroen Wuyts: lichttechniek
Karel Marynissen: geluid & techniek
Valerie Le Roy: kostuums
Kurt van der Elst: fotografie
Heleen Haest & Emilia Calabrese: productieleiding & communicatie
kabinet k & hetpaleis: productie
VierNulVier, STUK, HET LAB: co-productie
met dank aan: Leietheater Deinze
met de steun van: de Vlaamse Gemeenschap, Stad Gent, Tax Shelter van de Belgische Federale Overheid via Casa Kafka